ڕه‌شه

Friday, May 16, 2003

هه‌ندێ ورده فرمایشت:

- كردن و دان:
نان كردن، نان دان، كامه‌یان سووكه یا به‌ڕێزه؟
كردن یا دان وه‌ك فێعڵ و كرده‌وه بۆخۆیان مانای سووك یا قورسیان نییه. ئێمه‌ین به چاوی سووك یا قورس چاویان لێ ده‌كه‌ین. هه‌ر  وا به به‌رێیه‌وه بچێ، سبه‌ی ڕۆژ "ژن" ده‌بێته قسه‌یه‌كی سووك!
له بڕی سووك و قورس ڕوانینی ووشان، وه‌رن ماناكان لێك ده‌نه‌وه!
كه‌سێ گان بدا، له‌وانه‌یه زۆریشی خۆشی و له‌ززه‌ت لێ ببینێ. ده‌توانێ بۆ ڕازی بوونی خۆی كابرای داواكار وه پارانه‌وه‌ش بخا. چاو له ئه‌ده‌ب و شێعر و گۆرانی كوردی بكه‌ن، چ‌های پارانه‌وه و ڵاڵانه‌وه تێدایه بۆ ڕازی كردنی نازدارێ له لایه‌ن مل ئه‌ستوورێكه‌وه.
سووك بوون له ڕوانین دایه نه له ووشه دا. یه‌ك خۆی به دار و به‌ردی داده‌دا پێی بڵێن موسوڵمانی چاكه و یه‌‌ك كه وات پێ كووت سووكایه‌تیت پێ كردووه!
زۆربه‌ی ئێمه ـ جه‌ماعه‌تی وێبلاگ نووس و خوێن ـ سینگمان بۆ بیستنی ڕای جۆراوجۆری سیاسی و كۆمه‌لایه‌تی فره‌وانه و خۆمان پێ پلۆڕالیسته، كه ده‌گاته هه‌ندێ دیارده ـ كه وه‌ك نیشانه‌ی پێش و پاشكه‌وتوویی بۆمان دیاری كراوه و قه‌بووڵمان كردووه ـ ئه‌و پلۆڕالیسمه نامێنێ: دین و ئیمانداری، پیاومه‌زنی، ئازادی جینسی، بێدینی ....، ئه‌وانه پلۆڕالیسم هه‌ڵناگرن و ده‌بێ! ده‌بێ هه‌موو وه‌ك ئێمه بیر بكه‌نه‌وه ده‌نا پاشكه‌وتوون و له‌وه‌ش خراپتر!! ته‌نانه‌ت نابێ ئه‌‌و ووشانه‌ی ئێمه شكی سووك بوونیان لێ ده‌كه‌ین  ده‌كار بكرێ! نابێ كه‌س بڵێ گانده‌ر یا گانكه‌ر،  بڵێ كۆنه ژن یا كۆنه مێرد، خێر یا شه‌ر، حه‌ج به نسیب بوون، به بووك و زاوا بوون، به باب یا دایكی كوڕ و كچ بوون!!!!!!
ئه‌رێ بۆ واین؟

ـ ڕه‌سمی گه‌وره پیاوان:
نه‌كه‌رۆز و پێشتر زریان باسی ناردنی ڕه‌سمی رێبه‌رانی
كوردیان بۆ ناوچه تازه ڕزگار كراوه‌كانی كوردوستان كردووه. هه‌ر دووش ئه‌وه‌یان پێ ڕێخۆشكه‌ری دیكتاتۆرییه. له‌ وانه‌یه وا بێ!

دیكتاتۆری وه‌ك هی سه‌ددام ده‌توانێ وێڕای گه‌لێك هه‌یكه‌ل و ڕه‌سم و ناو بێت. ده‌توانێ وه‌ك هی كاسترۆ بێ هه‌یكه‌ل و ڕه‌سم بێت، 44 ساڵه ئه‌و كابرایه نۆره‌ی كه‌س نادا و كه‌س ناكا به شه‌ریكی ده‌سه‌لات و ته‌نانه‌ت یه‌ك هه‌یكه‌لیشی بۆ خۆی نه‌كردووه. براده‌رێك كووته‌نی: ده‌زانێ ردێن بۆ هه‌یكه‌ل ساز كردن، ئه‌ویش ڕیشی وه‌ها به‌ربڵاو جوان ده‌ر نایه، بۆیه نایكا!
هه‌ر بگره له ناو وڵاته عه‌ره‌بییه‌كاندا ،له لیبی، قه‌ز‌زافی ته‌نیا ده‌سه‌لاتداری عه‌ره‌به ڕه‌سمی له‌ سه‌ر پاره نییه، كه چی دیكتاتۆره و باسی دێمۆكراتی ده‌گه‌ڵ ناكرێ. مه‌لا عومه‌ری تالیبانیش هێنده دێمۆكرات نه‌بوو كه چی ڕه‌سمیشی له ئارا دا نه‌بوو.
 ڕه‌سمی زۆریش نابێته هۆی ڕێز و حورمه‌ت: كه‌س له مه‌له‌كه‌ی ئینگلیزی ڕه‌سمی زۆرتر بڵاو نه‌بۆته‌وه، به پاره و ته‌مر و پوول و ڕه‌سمی جۆراوجۆر كه چی یه‌كێ له هه‌ره ده‌سه‌لاتداره بێرێزه‌كانیشه.
بنه‌ما و بناغه‌ی دیكتاتۆری ته‌نیا له ڕه‌سم دانییه، ئێمه یه‌كترمان به پێی ڕه‌نگ پێ جاش و باشه، به كه‌سك و زه‌رد بناغه‌ی دیكتاتۆریمان دامه‌زراندووه. ئه‌و چاویلكه‌یه‌ی ڤه‌ژین لێی ده‌گه‌رێ، ئێمه له چاومان دایه. به ڕه‌نگ جاش و باش لێك ده‌كه‌ینه‌وه، ده‌شیان كووژین و له‌ ناومان ده‌به‌ن یا شه‌هیدمان ده‌كه‌ن. زۆر به ساكاری،
به ڕه‌نگ

- قسه‌ی كۆن
سووتاو له سه‌ر وه‌رگێڕاوی چێخۆف نووسیبووی:" نه‌مزانی مۆدێلی چێخۆف ماوه‌ته‌وه."
بڵاو بوونه‌وه‌ی ئه‌و دوو سێ نووسراوه‌ی چێخۆف بوو به هۆی ئه‌وه‌ی بچم جارێكیتر هه‌ندێ له نووسراوه‌كانی ئه‌و نووسه‌ره ـ نازانم چۆنی باس بكه‌م، زمان پێی ناكرێ....ـ بۆ چه‌نده‌مین جار بخوێنمه‌وه.
كاكه یا داده سووتاو: بۆ كۆنپه‌رستی وه‌ك من و هاوڕیشه‌كانم، هه‌تا قسه وه‌ڕاست بگه‌ڕێ مۆدێلی ماوه!
به ده‌وری میرمنداڵی كه ده‌مخوێنده‌وه به كه‌رێتی خه‌لكی پێده‌كه‌نیم، ئێستا كه ده‌یخوێنمه‌وه به كه‌رێتی خۆمان بزه‌م دێت. 
جاران ئه‌زموونم كه‌م بوو ده‌مكووت جا چۆن مرۆڤ هه‌ڵه‌ی وا ده‌كا، ئێستا له ناو ئه‌زموونه‌كانم دا ئه‌و هه‌ڵانه ده‌ناسمه‌وه!

جه‌ماعه‌ت، ئێوه‌ش خۆتان له داستانه‌كانی چێخۆف دا به‌دی ده‌كه‌ن؟
ئه‌گه‌ر وایه پێم بڵێن با هه‌ست به ته‌نیایی و تاقی نه‌كه‌م!